Chill filtered whisky, wat betekent dat precies?

Whisky Distillery

“Deze whisky is non-chill filtered…” U leest het vaker, ook hier op drank.nl hebben we meerdere non-chill filtered whisky’s. Denk aan onder meer de 18-jaar oude An Cnoc, de heerlijke Glenmorangie Quinta Ruban of de 15-jaar oude Glenfiddich Distillery Edition. Maar wat is chill filtration? En waarom wordt het gebruikt als argument voor de kwaliteit van een whisky?

De reden waarom veel whisky’s wel het proces van koelfiltratie, of chill filtration, doorlopen heeft te maken met de aanwezigheid van lipiden in de drank. Tijdens het productieproces blijven deze lipiden, afkomstig van de gerst die gebruikt is voor het maken van de whisky, achter in de drank. Lipiden zijn vetten en volledig onschadelijk voor mensen, sterker nog: veel liefhebbers van whisky stellen dat de aanwezigheid van deze lipiden bijdraagt aan de smaak.

Waarom veel distilleerderijen chill filtration toepassen op hun whisky heeft dan ook niets te maken met de gezondheid voor mensen. Het heeft vooral te maken met de perceptie van kwaliteit. Wanneer een whisky zonder koelfiltratie afkoelt of wanneer er water aan de whisky wordt toegevoegd ontstaat er een waas in de whisky. U drinkt uw whisky graag ‘on the rocks’? Als u een non-chill filtered whisky met ijs drinkt, is de kans zeker aanwezig dat u deze waas tegenkomt.

Veel distilleerderijen weten dat een deel van de klanten wellicht de waas zien als een teken van een mindere kwaliteit. Of de klant nou denkt dat dit aan het merk ligt, of aan een slechte fles in de reeks… u kunt zich voorstellen dat distilleerderijen het euvel liever voor zijn.

Zonder koelfiltratie

Bij sommige whisky’s is het afwezig zijn van de koelfiltratie geen enkel probleem. Het fenomeen van het ontstaan van de waas treedt bij kamertemperatuur namelijk alleen op als de whisky een alcoholpercentage heeft van minder dan 46%. Als we kijken naar de eerder genoemde 18-jaar oude An Cnoc zien we dat deze exact op 46% gebotteld is. Mocht u in onze winkel een whisky tegenkomen met 46% alcohol of meer, dan is de kans zeker aanwezig dat het een non-chill filtered whisky betreft.

Zoals gezegd geven veel distilleerderijen het op de fles aan wanneer er sprake is van een whisky zonder koelfiltratie. Dit wordt in deze gevallen vaak gebruikt als een indicatie van een uitmuntende smaak. Of dit ook daadwerkelijk het geval is, is een vraag waar velerlei whiskyliefhebbers een uitgesproken mening over hebben. Wij laten het vooralsnog even in het midden en nodigen u vooral uit eens één van de non-chill filtered whisky’s uit te proberen.

Het proces

Nu u bekend bent met het ‘waarom’ van koelfiltratie, is het wel leuk om even kort te kijken naar het ‘hoe’. Bij koelfiltratie wordt de whisky gekoeld tot een temperatuur van -10 graden tot maximaal 4 graden Celcius. Dankzij het koelen klonteren de ongewenste stoffen in de drank samen, zodat zij eenvoudiger uit de drank gefilterd kunnen worden middels adsorptie. Bij adsorptie hechten de ongewenste stoffen zich aan het oppervlak van de filter.

Distilleerderijen voeren de whisky vervolgens (onder druk) door metalen of papieren filters. De snelheid waarmee de whisky door de filters loopt in combinatie met de temperatuur van de drank zijn bepalend voor de hoeveelheid residu die door de filters wordt opgevangen. Tijdens dit proces worden ook andere deeltjes die in de whisky achter zijn gebleven gefilterd. Hierbij valt te denken aan residu afkomstig van het vat waar de whisky voor jaren op heeft liggen rijpen. Het resultaat is een heldere drank, vrij van residu.

Tot slot

Het moge duidelijk zijn: koelfiltratie is een veel gebruikte techniek om de whisky mooi helder te houden. Ook bij een lager alcoholpercentage van 40% en bij temperaturen onder de gebruikelijke kamertemperatuur! Het kan daarnaast geen enkel kwaad om een non-chill filtered whisky te drinken, veel liefhebbers van de drank zullen het u juist aanraden. Wij van drank.nl laten het oordeel aan u en zeggen vooral: proost!